İndirimli Kurumlar Vergisi

5520 Sayılı KVK Madde 32/A ve İlgili Tebliğ Hükümleri

KVK Md. 32/A

İndirimli Kurumlar Vergisi

Özetle Ne Diyor?

Yatırım Teşvik Belgesi kapsamında yapılan yatırımlardan elde edilen kazançlara, belirli bir katkı tutarına ulaşılıncaya kadar indirimli kurumlar vergisi oranı uygulanır. Bu, devletin alacağı vergiden vazgeçerek yatırımı finanse etme yöntemidir.


📜 Değişiklik Tarihçesi

Kanun/Tarih Açıklama
5838 s.K. (2009) Madde 32/A, 5520 sayılı Kanuna eklenerek yürürlüğe girdi.
6322 s.K. (2012) Bakanlar Kurulu yetkileri ve sektörel ayrımlar güncellendi.
6745 s.K. (2016) Kalan yatırıma katkı tutarının endekslenmesi hükmü eklendi.
7338 s.K. (2021) Yatırıma katkı tutarının %10'unun diğer vergi borçlarından terkin edilmesi imkanı getirildi.
7555 s.K. (2025) YENİ
Uygulama süresi 10 yıl ile sınırlandırıldı. Kullanılmayan hakların sonraki yıllara devri kısıtlandı.

💡 Uygulama Açıklaması

Madde 32/A, bölgesel gelişmişlik farklarını azaltmak ve stratejik yatırımları desteklemek amacıyla kurgulanmış bir vergi teşvik mekanizmasıdır.

Temel Prensipler
  • Başlangıç: İndirim, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmeye başlandığı geçici vergi döneminden itibaren uygulanır.
  • Dönem Sınırlaması: Tevsi yatırımlarda kazancın tespiti zor olduğundan, oranlama yöntemi kullanılır.
  • Diğer Faaliyetler: Yatırım tamamlanmasa dahi, toplam yatırıma katkı tutarının belirli bir oranı (genelde %80 veya %100'e kadar çıkabilir, Karar'a bağlıdır) diğer faaliyetlerden elde edilen kazançlara uygulanabilir.
Basit Hesaplama Mantığı

Örneğin; Kurumlar Vergisi oranı %25 iken, teşvik belgesinde %80 vergi indirim oranı varsa;
Uygulanacak Oran = %25 - (%25 x %80) = %5 olacaktır.
Yatırımcı %25 yerine %5 vergi öder, aradaki %20'lik fark "Yatırıma Katkı Tutarı"ndan düşülür.

32.2.1. Kapsam

Kurumlar vergisi mükellefleri, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca yatırım teşvik belgesine bağlanan yatırımlarından elde ettikleri kazançlar dolayısıyla indirimli kurumlar vergisi uygulamasından yararlanabilirler. Gerekli şartları taşıyan gelir vergisi mükelleflerinin de bu uygulamadan yararlanabilmesi mümkündür.

İndirimli kurumlar vergisi, esas itibarıyla, yatırım teşvik belgesi kapsamındaki yatırımlardan elde edilen kazançlara uygulanmakla birlikte, yatırıma katkı tutarının belirli bir yüzdesine tekabül eden kısmı için yatırım döneminde diğer faaliyetlerden elde edilen kazançlara da uygulanabilmektedir.

32.2.2. İndirimli Kurumlar Vergisinden Yararlanamayacak Olanlar

Aşağıda sayılan faaliyet ve yatırımlardan elde edilen kazançlar için indirimli kurumlar vergisi uygulanmaz:

  • Finans ve sigortacılık sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlar,
  • İş ortaklıkları,
  • Taahhüt işleri,
  • 16/7/1997 tarihli ve 4283 sayılı Yap-İşlet-Devret Modeli kapsamındaki yatırımlar,
  • 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun kapsamındaki yatırımlar,
  • Rödovans sözleşmelerine bağlı olarak yapılan yatırımlar.

32.2.3. İndirimli Kurumlar Vergisi Uygulaması

Yatırım teşvik belgesi kapsamındaki yatırımlardan elde edilen kazançlarla sınırlı olmak üzere, yatırımın işletilmeye başlandığı hesap döneminden itibaren yatırıma katkı tutarına ulaşılıncaya kadar indirimli kurumlar vergisi uygulanır.

Yatırıma Katkı Tutarının Hesabı: Toplam Yatırım Tutarı × Yatırıma Katkı Oranı.

Arazi, arsa, royalti, yedek parça ve amortismana tabi olmayan diğer kıymetler için yapılan harcamalar, indirimli vergi uygulamasında yatırım tutarına dahil edilmez.

32.2.5. Diğer Faaliyetlerden Elde Edilen Kazançlar

Önemli Kural: Yatırım tamamlanmamış olsa bile, mükellefler yatırım döneminde diğer faaliyetlerinden (üretim, ticaret, hizmet vb.) elde ettikleri kazançlarına indirimli kurumlar vergisi uygulayabilirler.

Cumhurbaşkanı Kararları ile belirlenen oranlarda (örneğin yatırıma katkı tutarının %80'i veya %100'ü), yatırım dönemi içerisinde diğer kazançlara indirim uygulanabilir. Ancak bu uygulama, toplam yatırıma katkı tutarını aşamaz.

32.2.6. Yatırımın Devri

Yatırımın faaliyete geçmeden devredilmesi halinde, devralan kurum, aynı şartları yerine getirmek kaydıyla, teşvik belgesindeki imkanlardan yararlanabilir. Devreden kurum ise yararlanamaz.

Yatırımın işletmeye geçtikten sonra devredilmesi halinde ise, devir tarihine kadar devreden kurum, devir tarihinden sonra ise devralan kurum kalan yatırıma katkı tutarından yararlanabilir.

32.2.8. Tevsi Yatırımlardan Doğan Kazançlar

Tevsi yatırımlardan elde edilen kazancın işletme bütünlüğü çerçevesinde ayrı hesaplarda izlenmek suretiyle tespit edilebilmesi halinde, bu kazanca indirimli oran uygulanır.

Oranlama Yöntemi: Kazancın ayrı izlenememesi durumunda;

Tevsi Yatırım İndirim Oranı =
Tevsi Yatırım Tutarı / (Dönem Sonu Toplam Sabit Kıymet Tutarı)

Bu oran, o yılki toplam ticari bilanço kârına uygulanarak indirime tabi matrah bulunur.

32.2.11. Yatırıma Katkı Tutarında Endeksleme

Yatırımın tamamlandığı hesap dönemini izleyen yıllarda, henüz yararlanılmamış olan yatırıma katkı tutarları, her yıl Vergi Usul Kanunu bülteninde açıklanan Yeniden Değerleme Oranı (YDO) kadar artırılarak dikkate alınır.

Not: Yatırımın devam ettiği yıllarda endeksleme yapılmaz, sadece tamamlandıktan sonraki yıllar için geçerlidir.

ÖRNEK HESAPLAMALAR

Örnek 1: Temel Hesaplama

Veri: (A) A.Ş. 5.000.000 TL yatırım yapmış, katkı oranı %25'tir.


Yatırıma Katkı Tutarı:
5.000.000 TL x %25 = 1.250.000 TL

Devlet bu şirketten toplamda 1.250.000 TL daha az vergi alacaktır.

Örnek 2: İndirimli Oran

Veri: KV Oranı %25, İndirim Oranı %60.


Uygulanacak Oran:
%25 - (%25 x %60) = %10

Şirket, teşvik kapsamındaki kazancı için %25 yerine %10 vergi ödeyecektir.

Örnek 3: Tevsi Yatırımda Oranlama
  • Tevsi Yatırım: 2.000.000 TL
  • Toplam Sabit Kıymet: 10.000.000 TL
  • Dönem Kârı: 500.000 TL

Oran: 2M / 10M = %20

İnd. Tabi Matrah: 500.000 x %20 = 100.000 TL

Sadece 100.000 TL için indirimli vergi ödenir, kalan 400.000 TL normal vergilenir.
Samsun VDB - 11.04.2023 GİB Kaynağı

Komple Yeni Yatırımda Diğer Faaliyet Kazançları

Konu: Yatırım devam ederken, firmanın diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazançlara indirimli vergi uygulaması.


Soru: Şirketimiz komple yeni yatırım kapsamında teşvik belgesi almıştır. Yatırım süresi devam ederken, şirketin mevcut diğer faaliyetlerinden (satış, hizmet) elde ettiği kazançlara indirimli kurumlar vergisi uygulanabilir mi?

Cevap: Evet. 2012/3305 sayılı Karar'a göre; yatırım dönemi içerisinde, gerçekleştirilen yatırım harcaması tutarını aşmamak ve toplam yatırıma katkı tutarının belirli bir oranını (genelde %80) geçmemek kaydıyla, diğer faaliyetlerden elde edilen kazançlara indirimli kurumlar vergisi uygulanabilir.

Bolu Defterdarlık - 10.04.2023 GİB Kaynağı

Kalan Katkı Tutarının Endekslenmesi

Konu: Yıllık beyannamede kullanılmayan katkı tutarının sonraki yıla endekslenerek devredilmesi.


Soru: 2021 yılında tamamlanan yatırımımızdan kalan 1 Milyon TL'lik katkı tutarını 2021 beyannamesinde kullanmadık. 2022'ye devrederken endeksleme (YDO artışı) yapabilir miyiz?

Cevap: Hayır. İlgili yılda kazanç bulunmasına rağmen indirim hakkı kullanılmamışsa, bu hak o yıl için tüketilmiş sayılmaz ancak endeksleme de yapılamaz. Hakkın kaybedilmemesi ve endekslemenin doğru yapılması için ilgili yıl (2021) beyannamesinin düzeltilmesi gerekmektedir.